اندازه متن:

تعداد بازدید: 779

خانه‌داری به ظاهر کار بی‌خطری است. به‌نظر می‌رسد اگر تذکرات آقای‌ ایمنی رعایت شود، دیگر مشکلی نیست و همه چیز آرام است! اما کمی که دقت کنیم، می‌بینیم خانه‌داری هم خطرات خودش را دارد. خانه سرجایش است، همه چیز تمیز و مرتب است و اوضاع معمولی به‌نظر می‌رسد، اما چیزی در درون خانم خانه می‌گوید هنوز چیزی کم است. خطرهایی هست که جسم و روح خانم خانه را تهدید می‌کنند؛ از جمله:

یکم. انزوای اجتماعی
خانه‌داری سنتی با آئین‌هایی همراه بود. زن‌ها دور هم جمع می‌شدند و کار می‌کردند. سمنو و رب می‌پختند، آب لیمو می‌گرفتند و قالی می‌بافتند. دسته‌جمعی می‌رفتند کنار رودخانه و لباس و ظرف‌ می‌شستند؛ شب‌نشینی‌های خانوادگی هم که به راه بود. اینطور بود که زن سنتی ضمن خانه‌داری‌اش ارتباطی موثر و قوی با هم‌جنسان و اجتماع بیرون از خانه‌اش داشت. اما امروز شهرنشینی ارتباطات خانوادگی را به حداقل رسانده است. همسایه‌ها با هم غریبه‌اند و ماشین‌ها و کارخانه‌ها آبلیمو می‌گیرند و قالی می‌بافند. یعنی از یک سو ارتباطات اجتماعی به حداقل رسیده، از سویی این مازاد زمان حاصل از ورود ماشین‌ها به زندگی، عدم ارتباط را پررنگ‌تر می‌کند. نتیجه می‌شود انزوای اجتماعی، تنهایی و افسردگی ناشی از آن.
راه‌حل: اگر بشود ارتباطات خانوادگی بی‌تکلف را افزایش داد که چه بهتر. اما اگر بعد مسافت و مشغله‌های زندگی نیمه‌مدرن شهری مانع است، باز هم می‌شود راههای دیگر را امتحان کرد. خوشبختانه امروز در شهرهای بزرگ انجمن‌ها و گروه‌های زیادی شکل گرفته که افراد می‌توانند در آنها عضو شده و ارتباطات موثری برقرار کنند. از مساجد، فرهنگ‌سراها و کتاب‌خانه‌ها گرفته تا خیریه‌ها و کارهای عام‌المنفعه.

دوم. رکود ذهن
در خانه ماندن و انجام  هر روزه کارهای تکراری که کمترین نیاز به تمرکز و فعالیت ذهنی دارد، مغز را بی‌استفاده می‌گذارد و این عدم فعالیت فکری باعث رکود مغزی می‌شود. کار خانه کردن بیشتر یک فعالیت جسمی است. دست‌ها ظرف می‌شویند و فکر کجاها که نمی‌رود. از حرف‌های یک ماه پیش مادرشوهر تا لباس نو همسایه مرور می‌شود و مرور می‌شود. و این مرور گاه خیلی هم آزاردهنده و تخریب‌کننده است. بالاخره یک جا باید توقف کرد و فکر را سامان بخشید و مدیریت کرد. مغز نیاز دارد که تقویت شود، و گرنه راکد می‌شود و این تازه اول آلزایمر است!
راه‌حل: در روز چند دقیقه‌ای را به یک کار فکری که نیاز به تمرکز و یادآوری و خلاقیت دارد اختصاص دهیم. حالا نه اینکه معادلات دیفرانسیل حل کنیم! حفظ کردن یک غزل، خواندن یک کتاب، یادگیری زبان خارجی یا حتی کنار هم گذاشتن تکه‌های یک پازل. گوش کردن به سخنرانی یا مکالمات زبان یا کتاب‌های صوتی هم مانع افکار مزاحم موقع کارهای یدی است.

سوم. نامرئی شدن
اعضای خانواده هر وقت می‌رسند خانه، همه‌چیز مرتب است، درست مثل روزهای قبل. غذا هر روز آماده است و عمرش به اندازه همان روز است. عمر تمیزی خانه فقط چند ساعت است.  محصولات و خدمات یک زن خانه‌دار اغلب عینی نیست. یا حداقل اینکه به راحتی دیده نمی‌شود. اگر هم محصولاتی مثل غذا دیده شود، ظرف چند دقیقه ناپدید می‌شود! همه اینها کار زن را نامرئی می‌کند. این است که خیلی از زن‌های خانه‌دار این جملات را زیاد می‌شنوند: «تو که کاری نمی‌کنی! خانه‌داری که کار نیست»!
راه‌حل: چاره این کار زیاد در دست‌های زن خانه‌دار نیست! دین اسلام ارزش زیادی برای انجام کارهای خانه قائل شده و هرگز آنرا کوچک نشمرده، تا جائی که ثواب کار کردن در خانه را هم ردیف ثواب جهادکنندگان قرار داده است. کافی است اعضای خانه کمی حس قدرشناسی خود را تقویت کنند، تا به زن خانه‌دار احساس بیهودگی دست ندهد. این را زن خانه باید به فرزندان بیاموزد. از طرف دیگر، زن هم باید حضور خود را به عنوان همسر یا مادر، و نه زن خانه‌داری که کلفت‌مآبانه خدمت می‌کند، در زندگی اهل خانه پررنگ کند. زن خانه باید مایه آرامش، همراه احساسی، مشاور تصمیم گیری و شریک زندگی مرد خود باشد، و همبازی، همدرس، همفکر و دوست فرزندان خود باشد.

چهارم. هدر رفتن
پیشرفت تکنولوژی آشپزخانه، زن امروز را از انجام خیلی از کارها معاف کرده. دیگر نیازی نیست ظرف و لباس بشوئیم، ساعت‌ها پای گاز بایستیم یا خم شویم و زمین را جارو کنیم. ماشین خیلی از این کارها را راحت‌تر و در زمان کمتر انجام می‌دهد. خیلی از محصولاتی را که زنان دیروز با صرف وقت زیاد در خانه تهیه می‌کردند، به راحتی در بازار موجود است و صرفه‌جویی در وقت، مازاد زمان زیادی را نصیب زن‌خانه‌دار می‌کند. اینکه زمان بیشتری داریم به نظر مطلوب می‌رسد، اما با نگاهی دقیق‌تر درمی‌یابیم لزوما اینطور نیست. این مازاد زمان اگر مدیریت نشود بیشتر یک تهدید است تا فرصت. تهدیدی برای هویت‌ زن خواهد بود، اگر زن از بی‌کاری پناه ببرد به سالن‌های زیبایی و متمرکز شود روی سایز و مد؛ تهدید است برای عمرش که پای تلفن و تلویزیون مشغول هدر رفتن است.
راه‌حل: هر تهدیدی را می‌شود تبدیل کرد به فرصت. فقط کمی مدیریت می‌خواهد. اینجا دیگر چاره کار دست خود زن است! مدیریت زمان و برنامه‌ریزی برای پر کردن مفید وقت.