1430
مجله اینترنتی
زنان و خانواده
کانال دخت ایران
          1. مرضیه شعربافچی
              1. اندازه متن:
              2.  
              3.  
            نظرات (۰۰)
            تعداد بازدید: 1430
            نسخه مناسب چاپ
            ارسال به ديگران
            اضافه کردن به علاقمندی ها
        تغییرات محیطی اثری عمیق حتی به صورت ناخودآگاه بر رفتار و تفکر خانواده‌ها بر جای می‌گذارد.

        روند گرایش زنان و دختران در سالیان اخیر به تحصیلات تکمیلی، امری است که از زوایای گوناگون قابل تامل و بررسی است. شرایط اجتماعی، فرهنگی و خانوادگی همگی در این بحث سهیم هستند و ما در این مقال تنها به بررسی نقش بازدارندگی و یا تشویقی خانواده در اشتیاق زنان به کسب تحصیلات عالیه در روزگار کنونی می‌پردازیم؛ هرچند، فرهنگ خانواده و تمایل یا عدم تمایلش برای پیشرفت تحصیلی زنان کاملا منبعث از شرایط اجتماعی و گاها سیاسی حاکم بر اجتماع است. از این رو توجه به چند نکته در این باب خالی از لطف نیست:
        - در دهه هفتاد و حتی شاید اوایل دهه هشتاد آمار حاکی از آن بود که اگرچه در برخی دانشگاه‌ها میزان ورودی دختران برای مقطع کارشناسی ممکن است بیش از پسران باشد، ورودی پسران حتی در همان دانشگاه‌ها در مقطع کارشناسی ارشد و دکترا بیش از دختران است. این امر در مقطع دکترا وضوح بیشتری داشت. امروز اما ورود دختران به مقطع کارشناسی ارشد امری معمول و در ادامه روند تحصیلات آنها در نظر گرفته می‌شود و کمتر دانشجویی است که از ترم‌های آغازین کارشناسی برنامه‌ای برای کارشناسی ارشد خود نداشته باشد.
        - به علت شرایط اجتماعی حاکم و وقفه‌هایی مانند خدمت سربازی و الزام جنس مذکر برای تامین معاش خانواده، کارشناسی ارشد شاید اولویت اول همه دانشجویان پسر در مقطع کارشناسی نباشد. البته این غیر از مواردی است که آقایان قصد ارتزاق از رشته تحصیلی خود را دارند.
        - افزایش سن ازدواج دختران و فاصله بین سن ازدواج و سال اتمام کارشناسی، خود انگیزه‌ای برای تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد و سپس دکترا ایجاد می‌کند.
        موارد فوق نشان می‌‌دهد که سطح سواد عمومی کشور بالا آمده و افراد جویای کار برای پیروزی در رقابت نفس‌گیر استخدام باید از مدرک بالاتری هم برخوردار باشند.از نکات گفته شده که بگذریم، باید در نظر داشت خانواده واحدی منفک از اجتماع نیست و تغییرات محیطی اثری عمیق حتی به صورت ناخودآگاه بر رفتار و تفکر خانواده‌ها برجای می‌گذارد. امروزه که خانواده‌ها از حالت گسترده به خانواده هسته‌ای تبدیل شده‌اند و به ویژه در مناطق شهری، رفتار و عملکرد خانواده دیگر تحت تاثیر قواعد فامیلی نیست، به جرات می‌توان گفت هنجارهای اجتماعی و فرهنگی نقش قوی‌تری در تصمیم‌گیری‌ها ایفا می‌کنند.
        بر خلاف گذشته، در بیشتر خانواده‌های امروزی لزوما پسران عوامل افتخار آفرین خانواده‌ها به شمار نمی‌آیند و دختران نیز به volume34_9.jpgسبب ورود به دانشگاه یا برخی پیشرفت‌های علمی توجهات را به سمت خود جلب کرده‌اند. بنابراین خانواده نیز برای پیشرفت آنان محیط مناسب را فراهم می‌آورد. نتیجه آنکه در جامعه امروز صرف داشتن فرزند تحصیل کرده مهم‌تر از جنسیت اوست؛ و در شرایطی که پسران مجبورند بین سربازی، اتخاذ شغل و تحصیلات تکمیلی اولویت بندی کنند، دختران شرایط بهتر و ایده‌آل‌تری برای ادامه تحصیل دارند. به ویژه زمانی که هنوز ازدواج نکرده‌اند.
        از طرف دیگر عوامل زیادی می‌تواند در ادامه تحصیل زنان ازدواج کرده موثر باشد. عواملی چون فاصله زمانی زیاد بین ازدواج و فرزندآوری که معمول خانواده‌های امروز ایرانی است، علاقه و تاکید همسر بر ادامه تحصیل زن و یا علاقه خود وی برای ادامه تحصیل.
        در مقابل هنوز در برخی مناطق روستایی و یا شهرستان‌های کوچک شاهد اصرار والدین بر ازدواج زودهنگام دختران و عدم ادامه تحصیل آنان گاها حتی در مقطع کارشناسی هستیم که این نیز برگرفته از شرایط اجتماعی است، چرا که در برخی شهرستان‌ها یا بخش‌های کوچک ممکن است لزوما پسران آن محیط ادامه تحصیل نداده باشند و این امر مساله ازدواج چنین دخترانی را با مشکل روبرو می‌سازد. ضمن اینکه عدم دسترسی به منابع آموزشی در شهرستان مزبور خود مانعی برای ادامه تحصیل دختران در نظر گرفته می‌شود. بعضا فقدان دانشگاه و یا رشته‌های مورد علاقه دختری که اجازه و یا امکان ترک محیط خانه را ندارد،عملا ادامه تحصیل را برای وی غیرممکن می‌سازد.
        می‌توان به این نتیجه رسید که خانواده نقش اساسی در ادامه تحصیل فرزندان بویژه دختران دارد. این خانواده است که با توجه به صمیمیت و زمانی که در اختیار خود دارد می‌تواند تفکرات اعضا را به سمتی که خواهان آن است سوق دهد. به ویژه در ایران که پایبندی به خانواده و حفظ حرمت آن و برآورده کردن تمنیات اعضا و به خصوص خانواده، جایگاهی ویژه دارد.
        در کنار همه این عوامل نکات دیگری در ارتباط با نقش والدین در ادامه یا عدم ادامه تحصیلات دختران در مقاطع عالی وجود دارد که توجه به آنها نیز ضروری است:
        - گاهی والدین با ادامه تحصیل به مثابه یک مشغولیت برخورد می‌کنند و آن را راهی مناسب برای پر کردن اوقات فراغت فرزندانشان به حساب می‌آورند.
        - در خانواده‌هایی که سطح تحصیلات همه افراد فامیل بالاست، خانواده‌ها اصرار بیشتری برای ادامه تحصیل فرزندان دارند و ادامه تحصیل در مقاطع عالی‌تر را از وظایف اصلی و طبیعی تلقی می‌کنند. این مساله حتی در ازدواج چنین دخترانی نیز موثر است. چراکه خانواده تا اتمام مقطع خاصی ممکن است اصلا اجازه ازدواج به دختر خود ندهند.
        - گاهی اوقات زنان ازدواج کرده برای هم‌سطح شدن با خانواده همسر و یا خود همسر اقدام به تحصیل در مقاطع بالاتر می‌کنند و به عبارتی انگیزه آنان همسانی با همسر یا خانواده اوست.
        - گاهی خانواده در همه شئون زندگی فرزندان دخالت کرده برای آنان برنامه ریزی می‌کنند. بنابراین مشوق دختران برای ادامه تحصیل هستند چون برای رسیدن به اهداف مذکور به مدرک تحصیلی در مقاطع بالاتر احتیاج دارند.
        - برای برخی خانواده‌ها آنچه مهم است اهداف فرزند است و او را در رسیدن به آمال خود به هر نحو یاری می‌دهند و چنانچه ادامه تحصیل پله‌ای از نردبان پیشرفت و ترقی آنان به حساب آید، مشوق آنان خواهند بود. به عبارت دیگر ادامه تحصیل فی نفسه برایشان اهمیت ندارد، خواسته فرزند از زندگی مهم است.

        در مجموع می‌توان گفت که آنچه از آن باید امروزه به عنوان نابسامانی و به هم ریختگی در سبک های زندگی جامعه ایرانی یاد کرد تاثیر بسزایی در گزینش و چینش برنامه های تحصیلی خانواده‌ها به خصوص زنان و دختران دارد از همین رو ذکر این نکته بایسته و شایسته است که آنچه امروزه در محیط های تحصیلی و علمی شاهد آنیم نه برنامه های برآمده از نیازها و شرایط زن ایرانی بلکه واکنشی به فرآیندهای محیط بیرون و رخدادهای فرهنگی و اجتماعی حاکم بر جامعه و خانواده است.
         

         


          1. ارسال نظر



    1. خبرنامه
      جهت اطلاع از به روز شدن مجله اطلاعات خود را وارد نماييد .

      پایگاه اطلاع رسانی حورا ساده ماده مستر چنگال انجمن سلامت ایران مجله ایرانی انجمن بیان با حجاب سبک زندگی بچه شیعه ها کودک و مادر عمار کلیپ مجتمع نیکوکاری رعد خانواده سرآمد بلاغ سمن فروشگاه اینترنتی محصولات حجاب سلام نو علوم اجتماعی خبر اقتصادی وبلاگ نیوز تعامل تصویر دل چی بپزم؟ ایران زنان به دخت راز۵۷