شبکه اجتماعی ساختاری اجتماعی است که از گرههایی که عموما فردی یا سازمانی هستند تشکیل شده است و توسط یک یا چند نوع خاص از وابستگی به هم متصلاند. شبکههای اجتماعی روابط احتماعی را با اصطلاحات راس و یال مینگرند. این تعریفی است که ویکیپدیا از شبکههای اجتماعی (social networks) دارد. اگر بخواهیم این تعریف را کمی سادهتر بیان کنیم باید بگوییم: شبکه اجتماعی پایگاهی است برای افرادی که برای فعالیتهای عادی و روزمره زندگی خود مقداری بیشتر از دیگران ارزش قائلند و شاید از کنار سادهترین اتفاقاتی که در زندگی برایشان اتفاق میافتد به راحتی نگذرند و خود و دیگران را با آن درگیر یا سهیم کنند. در واقع نوعی اشتراکگذاری مطالب است، اما مطالبی که لزوما تخصصی را در زمینه خاصی شامل نمیشوند و از پیش پا افتادهترین مطالبی که خواننده تصور میکند سخن گفته میشود.
در حال حاضر شبکههای اجتماعی زیادی در سطح اینترنت وجود دارد. اما شناخته شدهترین و تقریبا معروفترین آنان فیس بوک و توییتر است.
فیس بوک Facebook
شرکتی بود که در سال 2004 توسط مارک زوکربرگ تاسیس شد. وی در ابتدا این سایت را وبگاهی داخلی برای دانشجویان هاروارد در نظر گرفته بود، اما سایتش با استقبال ویژهای رو به رو شد و تقریبا همه دانشجویان آن دانشگاه و حتی دانشگاههای دیگر نیز در آنجا عضو شدند و هم اکنون فیس بوک بیش از 200 میلیون کاربر دارد. به زبانهای مختلف از جمله زبان فارسی در دسترس است و اکثر کاربران آن خارج از آمریکا هستند.
در فیس بوک شما میتوانید با ایجاد یک حساب کاربری که هزینهای هم برای شما ایجاد نمیکند، به اشتراک هر آنچه از نظرتان جالب است برای دوستانتان بپردازید. موسیقی و مقاله و فیلم و عکس تا خصوصیترین اتفاقاتی که در لحظه برای شما اتفاق میافتد.
برنامه یا Application
نرم افزارها و برنامههایی ضمیمه صفحه شخصی شما میشوند تا در هنگام فیس بوک گردی! بتوانید سرتان را با چیزهای تقریبا جالبی از جمله بازی و مقالات و گروهها گرم کنید!
کلوب: سرویس وطنی
کلوب دات کام اولین شبکه اجتماعی داخلی بود که در سال 1383 تاسیس شد و هم اکنون یکی از محبوبترین شبکههای اجتماعی داخلی محسوب میشود. سایتهای دیگری هم تلاش کردند تا در این زمینه فعالیت کنند، اما موفقیت چندانی نداشتند.
توییتر (?What are you doing)
در حال حاضر چه کار می کنید؟ این تنها سوالی است که شما را ترغیب به عضویت در توییتر میکند.
اینکه در حال حاضر مشغول چه کاری هستید و چه اتفاقی در حال رخ دادن در دور و اطراف شما است، برای خیلیها جالب و سرگرم کننده است.
شما در 140 حرف (کاراکتر) میتوانید به این سوال پاسخ دهید. شاید در ابتدا که عضو این سایت میشوید محیط سایت کمی برایتان عجیب و بعضا مسخره به نظر برسد، اما متاسفانه باید بگویم به زودی یکی از معتادان به این شبکه خواهید شد. تا جایی که بعد از یک دوره زمانی آرشیو تمام کارهایتان را در توییترتان خواهید دید!
جنس توییتر کمی متفاوت از شبکههای اجتماعی است و به اعتقاد کارشناسان، نوع خاصی از وبلاگ نویسی است که به کاربران امکان انتشار نوشتههای کوتاه را میدهد. شما میتوانید این نوشتهها را به صورت خصوصی یا عمومی منتشر کنید. به این نوع وبلاگ نویسی «میکروبلاگینگ» هم میگویند.
مضمون بیشتر این وبلاگها شخصی است و خواننده عموما از آنچه برایش اتفاق میافتد مینویسد.
به عنوان مثال South by southwest محبوبترین سرویس میکروبلاگینگ است که در سال 2006 عرضه شد و جایزه وب در بخش وبلاگ سخترانی توییتر را از آن خود کرد.
از این رو توییتر یک شبکه میکروبلاگینگ است که در ابتدا به صورت خصوصی و داخلی استفاده میشود، اما در اکتبر 2006 به صورت عمومی در دسترس همگان قرار گرفت و به سرعت میان کاربران اینترنتی محبوبیت یافت و هم اکنون هم از فراگیرترین شبکههای اجتماعی است.
تقریبا تمام شخصیتهای مهم جهان و یا افراد مشهور یک صفحه توییتر شخصی دارند و از اتفاقات روزمره خود و یا اخبار کاری خود در آن مینویسند. این امر سبب شده که از توییتر بعضا استفادههای تبلیغاتی نیز بشود.
اولین سرویس ایرانی در این زمینه آنلاگ بود که در سال 84 راه اندازی شد و مدت زیادی فعالیت نکرد. به دنبال آن سایتهایی نظیر توییتر ایرانی، ویویو، بیشمار، موج و امثال آن ایجاد شدند که هنوز هم فعالیت دارند.
فرندفید FriendFeed
بعد از توییتر و فیس بوک میتوان گفت فرندفید سرویس محبوبی در شبکههای اجتماعی، مخصوصا در میان کاربران ایرانی است.
فرندفید تفاوت زیادی با توییتر ندارد، اما یک ویژگی خاص و منحصر به فرد دارد که میتوان گفت دلیل موجهی است برای افرادی که فرندفید را بیشتر از توییتر میپسندند. آن ویژگی هم یک اتفاق به نام «پخش زنده» (Real Time) است.
پخش زنده یا ریلتایم همان ویژگی خاصی است که خیلی از کاربران توییتر را نیز به فرندفید کشانده است. در توییتر اگر بخواهید هر آنچه در حال اتفاق افتادن برای دوستانتان است را بطور کاملا آنلاین بخوانید باید دائما در حال رفرش یا نوسازی صفحه باشید، اما فرندفید این کار را برای شما به صورت اتوماتیک انجام میدهد و حتی این امکان را به شما میدهد که اگر میخواهید کمی آرامتر نوشتهها را بخوانید آنها را برای مدتی نگه دارید (Pause) و به ادامه کارتان برسید.
همچنین عدم محدودیت کاراکتری در انتشار آنچه میخواهید و نیز امکان ارسال فایلهای صورتی و تصویری از دیگر محاسن این شبکه اجتماعی است.
حواستان باشد!
همه اینها تنها و تنها به این دلیل ذکر شد که بگوییم در کنار همه این محسنات، مضراتی هم در کمین شماست. پدیدهای مانند اعتیاد به شبکههای اجتماعی، نابود کننده اراده، تقویت کننده کنجکاوی بیش از حد -یا همان فضولی خودمان- و اتفاقات ناگوار دیگر است.
اینکه دائما در حال گزارش کار خود و یا خواندن آنچه برای دوستانتان اتفاق میافتد باشید، بعد از مدتی و به صورت کاملا نامحسوس به اعتیادی برایتان تبدیل میشود که میتوانم بگویم گاها شما را به بدن درد ناشی از کمبود منبع تغذیه هم میکشاند!
شخصا به شما توصیه میکنم خیلی وارد شبکههای اجتماعی نشوید و یا اگر شدید خیلی برایتان مهم نباشد و یا اگر مهم بود خیلی خود را درگیر آن نکنید و یا اگر خود را درگیر کردید که دیگر از دست من و شما کاری بر نمیآید و باید بگویم به زودی به جمع معتادان میپیوندید!
تجاوز به حریم خصوصی
انتشار مطالب خصوصی، عکسهای خصوصی و یا حتی اتفاقاتی که شاید گفتنش خیلی امر عادی تلفی نشود سبب میشود تا آن دسته همیشه سو استفادهگر حاضر در اینترنت از شما و اطلاعاتتان نهایت استفاده را ببرند و بعضا باعث آزارتان شوند.
رفتار حساب شده و کمی محتاطانه میطلبد در این فضاها، محتاط باشید و خیلی خودمانی نشوید!
حتی دیده شده است که گاهی اوقات خود سایتها و یا خیلی از افرادی که شما را به لیست دوستانشان اضافه میکنند از اطلاعات شما برای مقاصد جاسوسی استفاده میکنند که در آن صورت کارتان به مقدار زیادی مشکل میشود و احتمالا در دردسر بزرگی خواهید افتاد!
پس در فضای مجازی همواره عاقلانه عمل کنید تا برای خودتان دردسر ساز نشود. شبکههای اجتماعی همانقدر که شما را سرگرم میکند و گاهی از تنهایی درتان میآورد، همانقدر هم میتواند باعث رنجش شما بشود. مراقب باشید و از وبگردی و شبکههای اجتماعی لذت ببرید.
جالب بود. ممنون