4615
مجله اینترنتی
زنان و خانواده
کانال دخت ایران
          1. سودابه قیصری
              1. اندازه متن:
              2.  
              3.  
            نظرات (۰۲)
            تعداد بازدید: 4615
            نسخه مناسب چاپ
            ارسال به ديگران
            اضافه کردن به علاقمندی ها
        کشف حجاب تلاشی برای کشف حقوق، آزادی‌های اساسی و ارتقاء زنان ایران از ضعیفه به شهروند آزاد با حقوق اجتماعی برابر بود.

         

        نام‌گذاری روزهای تقویم در هر جامعه‌ای براساس علل ملی، مذهبی و جهانی صورت می‌گیرد. در غرب نیز زمزمه‌های نامگذاری روز مادر و ارج نهادن به مقام مادر پس از جنبش‌های زنان صورت گرفت. اما پیش از این در فرهنگ ایران باستان روزی برای بزرگداشت زنان در اسفندماه در نظر گرفته شده بود و دین اسلام نیز تکریم والدین به خصوص مادران را در صدر اعمال و آموزه‌های خود قرار داده است.


        بعد از عصر مشروطه و تشکیل کانون‌ها و انجمن‌های زنان به تبعیت از حرکت‌هایی جهانی، زنان خواستار تخصیص حقوق و امتیازاتی برای خود شدند. رضاخان پس از دیدار با مصطفی (آتاتورک) در ترکیه اقداماتی را به منظور بهبود موقعیت زنان آغاز کرد. او به مؤسسات آموزشی به ویژه دانشگاه تهران دستور داد که از دختران نیز ثبت نام به عمل آورند. در سال ۱۳۱۴ رضاشاه دستور به کشف حجاب داد و چادر و روبنده را ممنوع کرد.


        در روز ۱۷ دی ماه ۱۳۱۴ در عمارت دانشسرای عالی تهران با حضور شاه و خانواده‌اش جشنی برپا شد تا دیپلم فارغ‌التحصیلان به آنها اعطا شود. در این مراسم رؤسای مدارس و همسران صاحب منصبان عالی رتبه و همسر و دختران شاه بدون حجاب ظاهر شدند و این روز به نام روز آزادی زن و کشف حجاب نام‌گذاری شد. از آن پس جشن‌های متعددی برگزار شد و مقامات عالی رتبه مملکتی و نظامی، رؤسای ادارات و کارمندان با زنان بی‌حجاب خود شرکت می‌کردند.


        بعد از عزل رضاخان و ازدواج محمدرضاشاه با فرح پهلوی، در سال ۱۳۳۸ به دلیل نفوذی که فرح بر شاه داشت و هم‌چنین در راستای اقدامات فرهنگی-اجتماعی که مدنظر وی بود، روز تولد فریده قطبی (مادر فرح) روز مادر نام‌گذاری شد؛ در همین روز بنگاه حمایت از مادران و نوزادان به ریاست فرح پهلوی تشکیل شد. علت نام‌گذاری این روز علی‌رغم جستجوهای مختلف در  اسناد و کتاب‌های تاریخی یافت نشد، به همین دلیل مبنای نام‌گذاری روز مادر در روز تولد مادر فرح پهلوی (ملکه) جای سوال است. با توجه به سنت پدرشاهی، روز مادر باید یا روز تولد مادر شاه، یا مادر ولیعهد (همسر شاه) قرار می‌گرفت که هیچ یک از این دو روز به نام روز مادر یا زن نام‌گذاری نشده‌اند. حتی روز تولد تاج‌الملوک آیرملو (ملکه مادر در دوران پهلوی دوم) به عنوان روز مادر انتخاب نشده است. البته در جستجوهای مختلفی که انجام شد، این روز را گاهی تولد تاج الملوک و گاه تولد فریده دیبا ذکر کرده‌اند که با مطالعه زندگی‌نامه و تاریخ تولد آنان، تنها تاریخ تولد فریده دیبا در این روز بود. فرح پهلوی در سال ۱۳۹۰ در پیام روز زن در ۱۷ دی ماه این گونه گفت: «در تاریخ معاصر ایران، روزها و رویدادهایی هستند که اهمیت آنها، ساختار اجتماعی جامعه ایران را دگرگون کرده و راه‌گشای تحولات آینده‌ساز بوده‌اند. ۱۷ دی ماه ۱۳۱۴ یکی از همین روزها و رویدادهای تاریخی است. ۱۷ دی ماه در واقع، روز تحقق یکی از آرزوهای جنبش مشروطیت برای رهایی زنان ایران از اسارت مناسبات قرون وسطائی و دستیابی به تجدد و توسعه ملی بود. در عصری که زنان ایران در هیج جا -حتا در سرشماری‌های کشوری- به حساب نمی‌آمدند و جزو جمعیت ایران محسوب نمی‌شدند، رضاشاه‌کبیر به فراست دریافت که تا وقتی نصف مردم ایران برکنار از زندگی و سازندگی اجتماعی باشند، پیشرفت و توسعه اجتماعی ممکن نخواهد بود. بنابراین کشف حجاب نه تنها دریدن حجاب اسارت و اوهام از سر و سیمای زن ایرانی بود، بلکه تلاشی برای کشف حقوق و آزادی‌های اساسی و ارتقاء زنان ایران از ضعیفه به شهروند آزاد با حقوق اجتماعی برابر بود.  نگاهی کوتاه به عکس‌های قبل و بعد از ۱۷ دی ماه ۱۳۱۴ تا ۱۳۵۷ دگرگونی‌های شگرف و پیشرفت‌های عظیم زنان ایران را به روشنی نشان می‌دهد.»

         

        volume39_3.png
        نگاه ابزاری به زن و عدم درک جایگاه مناسب زن در برداشت ظاهری آنان از  نوع پوشش و حضور زنان در اجتماعی پیداست. در انتخاب روزی به نام زنان نیز دو تاریخ  به نام روز زن و روز مادر در گاه‌شمار پهلوی وجود  دارد. یکی روز زن که مصادف با روز کشف حجاب به دستور رضاخان است. (در فیلم کلاه پهلوی نیز روز زن را ۱۷ دی ماه ذکر کردند) و دیگری روز مادر که روز تولد فریده قطبی مادر فرح دیبا است. عدم تقارن موضوعی و مبنای معقول برای انتخاب روزی برای بزرگداشت زنان، از ضعف آنان در انتخاب روز مادر است. در هیچ یک از اسناد مربوط به آن دوران، دلیل مشخص و دقیقی برای انتخاب روز زن یا مادر نیامده است و اسناد مربوط به برگزاری جشن‌ها و مراسم مربوط به این روزهاست.


        این انتخاب را از دو بعد می‌توان بررسی کرد: اول، تعیین روز مادر در تقویم و  دوم، مبنای نام‌گذاری.


        در تعیین  روز  مادر، شبهات  بسیاری  وجود دارد؛ چرا روز تولد باید روز تولد مادر ملکه وقت و نه شاه و نه روز  تولد مادر ولیعهد (همسرشاه) باشد؟ چرا بعد از ازدواج  فرح و محمدرضا، انتخاب روز مادر اولویت یافت و چرا این  روز، روز مادر شدن فرح قرار نگرفت؟


        در مبنای نام‌گذاری و علت انجام آن نیز باید به پدیده مدرنیزاسیون و تاثیرات روز جهانی  ۸ مارس اشاره کرد. زیرا   خاندان پهلوی از یک سو تلاش داشتند هرچه بیشتر به فرهنگ غربی نزدیک شوند و از سوی دیگر سعی در  پیوند خود با فرهنگ باستان ایران داشتند و دوری آنان از اعیاد و مراسم مذهبی نیز همواره نمایان بود. به همین دلیل، آنان همواره به تقویم‌سازی و تعیین روزها و مراسمی بدون پشتوانه فرهنگی و مذهبی ایران می‌پرداختند  و این بدعت چندان با ذائقه مردم ایران خوش نمی‌آمد، زیرا بعد از گذشتن ۳ دهه از پایان دوران حکومت آنان، تعداد کسانی که روز دقیق مادر در تقویم و یا علت نام‌گذاری آن را بدانند، بسیار اندک بود.

         


        2 نظر | ارسال نظر

          1.  
            قدرت خدا پس زن زلیلی از عهد ممد رضا رسم شده خدایی درجه زن زلیلی ش خیلی زیاد بوده که روز تولد مادرزنش شده روز مادر ممنون
           
          0
           
          0
              1. user-pic
              2. بهرام
                ۲۲ اسفند ۹۲
                ۰۰:۵۱
          1.  
            نه اینکه همه مردهای ایرانی بلانسبت مرد خیلی مردند شماها از روز مادر ومقام مادر چه میدانید وچه میفهمید شماهائیکه دیگر اراده ای دربچه دارشدن زنهایتان ندارید لطفا خفه
           
          0
           
          0
          1. ارسال نظر



    1. خبرنامه
      جهت اطلاع از به روز شدن مجله اطلاعات خود را وارد نماييد .

      پایگاه اطلاع رسانی حورا ساده ماده مستر چنگال انجمن سلامت ایران مجله ایرانی انجمن بیان با حجاب سبک زندگی بچه شیعه ها کودک و مادر عمار کلیپ مجتمع نیکوکاری رعد خانواده سرآمد بلاغ سمن فروشگاه اینترنتی محصولات حجاب سلام نو علوم اجتماعی خبر اقتصادی وبلاگ نیوز تعامل تصویر دل چی بپزم؟ ایران زنان به دخت راز۵۷